rijk/ministeriele-regeling/regeling-examenprogrammas-algemene-eindexamenvakken-vbo-en-mavo/BWBR0007071/README.md

titel	bwb_id	type	status	datum_inwerkingtreding	bron	citeertitel
Regeling examenprogramma's algemene eindexamenvakken v.b.o. en m.a.v.o.	BWBR0007071	ministeriele-regeling	geldend	1996-08-01	https://wetten.overheid.nl/BWBR0007071	Regeling examenprogramma's algemene eindexamenvakken v.b.o. en m.a.v.o.

Regeling examenprogramma's algemene eindexamenvakken v.b.o. en m.a.v.o.

Artikel 1

De examenprogramma's Nederlandse taal, geschiedenis en staatsinrichting, aardrijkskunde, wiskunde, natuurkunde, scheikunde, biologie, economie, muziek, tekenen, handvaardigheid I (handenarbeid) dan wel handvaardigheid, handvaardigheid II (textiele werkvormen) dan wel handvaardigheid, maatschappijleer en het examenprogramma Franse taal, Duitse taal, Engelse taal en Spaanse taal, alle eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C, worden vastgesteld zoals onderscheidenlijk is aangegeven in de bijlagen 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 en 14 bij deze regeling.

Artikel 2

Bij ministeriële regeling kan de examenstof, opgenomen in de examenprogramma's, bedoeld in artikel 1, nader worden omschreven.

Artikel 3

1.

De onderstaande examenprogramma's eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C, vervallen:

a. a. Nederlandse taal vastgesteld bij de regeling van 12 november 1986, DGVO-13910 (Stcrt. 1987, 82), b. b. aardrijkskunde, vastgesteld bij de regeling van 29 juli 1987, DGVO-14.549, c. c. natuurkunde, vastgesteld bij de regeling van 25 maart 1987, DGVO-14.136 (Stcrt. 91), d. d. scheikunde, vastgesteld in bijlage I bij de Regeling examenprogramma's scheikunde m.a.v.o. en l.b.o. van 30 juni 1991, VO/AVV/VO-I-91037512 (Uitleg OenW-Regelingen 1991, 18a), e. e. biologie, vastgesteld bij de regeling van 6 juni 1988, DGVO-15629 (Uitleg 1988, 18), f. f. handelskennis, opgenomen in de bijlage bij de regeling van 26 oktober 1970, AVO 441542 (Stcrt. 229), g. g. het examenprogramma Franse taal, Duitse taal, Engelse taal en Spaanse taal, vastgesteld bij de regeling van 12 november 1986, DGVO-13880 (Stcrt. 1987, 82), h. h. het examenprogramma wiskunde, opgenomen in de bijlage bij de regeling van 26 oktober 1970, AVO 441542 (Stcrt. 229).

2.

De onderstaande examenprogramma's zijn niet van toepassing op de eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C., m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C:

a. a. geschiedenis en staatsinrichting, vastgesteld als bijlage A bij de Regeling examenprogramma geschiedenis en staatsinrichting v.w.o.-h.a.v.o.-m.a.v.o.-l.b.o. van 6 januari 1992, VO/AVV/HOB/VO2-91110473 (Uitleg OenW-Regelingen 1992, 2), en b. b. maatschappijleer, vastgesteld bij de Regeling examenprogramma's maatschappijleer van 6 april 1991, VO/AVV/VO/2-91008280 (Uitleg OenW-Regelingen 1991, 12).

3.

De onderstaande examenprogramma's zijn niet van toepassing op de eindexamens m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C:

muziek, tekenen, handvaardigheid I (handenarbeid), handvaardigheid II (textiele werkvormen), alle opgenomen in de bijlage bij de regeling van 26 oktober 1970, AVO 441542 (Stcrt. 229).

Artikel 4

1. Aan scholen voor v.b.o. en m.a.v.o. kan aan kandidaten die in het schooljaar 1995-1996 of eerder zijn afgewezen, in het schooljaar 1996-1997 voor de vakken aardrijkskunde en wiskunde de mogelijkheid worden geboden eindexamen af te leggen volgens de examenprogramma's aardrijkskunde en wiskunde, genoemd in artikel 3, eerste lid, onderdeel b, respectievelijk onderdeel h, zoals die golden op 31 juli 1996.

2. Aan scholen voor v.a.v.o. die opleiden voor het diploma mavo, kan aan kandidaten in het schooljaar 1996-1997 voor de vakken aardrijkskunde en wiskunde de mogelijkheid worden geboden eindexamen af te leggen volgens de examenprogramma's aardrijkskunde en wiskunde, genoemd in artikel 3, eerste lid, onderdeel b, respectievelijk onderdeel h, zoals deze golden op 31 juli 1996.

3. Aan scholen voor v.b.o. en m.a.v.o. kan aan kandidaten van scholen voor v.s.o. in het schooljaar 1996-1997 voor de vakken aardrijkskunde en wiskunde de mogelijkheid worden geboden eindexamen af te leggen volgens de examenprogramma's aardrijkskunde en wiskunde, genoemd in artikel 3, eerste lid, onderdeel b, respectievelijk onderdeel h, zoals deze golden op 31 juli 1996.

Artikel 5

Deze regeling zal met de toelichting in Uitleg OCenW-Regelingen worden geplaatst. Van deze plaatsing zal mededeling worden gedaan in de Staatscourant.

Artikel 6

Deze regeling treedt in werking met ingang van 1 augustus 1996.

Artikel 7

Deze regeling wordt aangehaald als: Regeling examenprogramma's algemene eindexamenvakken v.b.o. en m.a.v.o.

Bijlage 1

Examenprogramma NEDERLANDSE TAAL eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in twee zittingen, één voor leesvaardigheid (niet-fictionele teksten) en één voor schrijfvaardigheid, die elk twee uur duren.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op:

Het cijfer voor het centraal examen is het rekenkundig gemiddelde van het cijfer voor leesvaardigheid en dat voor schrijfvaardigheid.

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek omvat afzonderlijke toetsing van:

Bij het schoolonderzoek worden de algemene vaardigheden, zoals vermeld in de examenstof, op een door de school te bepalen wijze betrokken.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen.

Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Bedoeld onderscheid wordt enerzijds bepaald door het taalmateriaal bij lees- en luistervaardigheid (woordenschat, grammaticale complexiteit, abstractieniveau van teksten), anderzijds door de kwaliteit van de uitvoering bij spreek- en schrijfvaardigheid (grotere gepastheid en formele correctheid).

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Lezen

Subdomein: Niet-fictionele teksten

De kandidaat kan

Bijlage 2

Examenprogramma GESCHIEDENIS EN STAATSINRICHTING eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

2. Het centraal examen

3. Het schoolonderzoek

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen.

Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten. In de stofomschrijving van de onderwerpen voor het centraal examen kunnen nadere aanwijzingen worden gegeven.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Vaardigheden in relatie tot stuctuurbegrippen

De kandidaat kan

Bijlage

Lijst van themavelden

I. Historische themavelden:

II. Themavelden betreffende de staatsinrichting:

Bijlage 3

Examenprogramma AARDRIJKSKUNDE eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Bij het centraal examen worden de vaardigheden betrokken.

3. Het schoolonderzoek

Bij het schoolonderzoek worden de vaardigheden betrokken.

Aanwijzing C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen.

Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten. In de stofomschrijving van de onderwerpen voor het centraal examen kunnen nadere aanwijzingen worden gegeven.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: De eigen omgeving

De kandidaat kan

Bijlage 4

Examenprogramma WISKUNDE eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek heeft betrekking op de gehele examenstof. Het schoolonderzoek wordt zo ingericht dat:

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen, zij het dat voor C de volgende (onderdelen van) eindtermen zijn uitgezonderd:

domein nr. eindtermen of onderdelen die niet gelden voor C

A. 19 Horizontale verschuiving.

24 In een formule een expressie vervangen door een variabele, en omgekeerd.

28 Exponentiële verbanden herkennen en gebruiken:

29 Voorzover n > 3.

32 De begrippen periode en amplitude herkennen.

B. 38 Vermenigvuldigen met en delen door machten van 10.

41 Berekeningen uitvoeren met een groeifactor of -percentage.

C. 55 Bij redeneren, tekenen en berekenen gebruik maken van goniometrische verhoudingen sinus en cosinus.

56 Verklaren dat een figuur niet te tekenen is wegens onvoldoende of strijdige gegevens.

D. 60 Statistische gegevens verzamelen en weergeven met behulp van een box-plot.

69 Combinatorisch tellen van mogelijkheden en complexe boomdiagrammen.

Het onderscheid tussen beide examens berust voor het overige op verschillen in examenopgaven en -opdrachten.

Het verschil tussen C en D komt bovendien tot uiting in:

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Algebraïsche verbanden: tabellen, grafieken, formules, verwoording

Subdomein: tabellen

De kandidaat kan

Bijlage 5

Examenprogramma NATUURKUNDE eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen (met inachtneming van de daarbij aangegeven uitsluitingen tot een nader te bepalen datum) met uitzondering van de eindterm van het domein A Practicum (eindterm 1) voor zover die betrekking heeft op het daadwerkelijk uitvoeren van het practicum en de daarmee verbonden vaardigheid 2. Eveneens uitgezonderd is vaardigheid 5 voor zover die betrekking heeft op het daadwerkelijk werken met de computer. Bij het centraal examen kunnen dus wel vragen worden gesteld en opdrachten gegeven naar aanleiding van beschreven practicum- en computeractiviteiten. De vragen en opdrachten in het centraal examen worden zoveel mogelijk in een herkenbare en inleefbare context gepresenteerd.

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek heeft betrekking op de onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen (met inachtneming van de daarbij aangegeven uitsluitingen tot een nader te bepalen datum). De eindterm van het domein A Practicum (eindterm 1) en de daarmee verbonden vaardigheid 2 kunnen geheel of ten dele vervallen. In dat geval omvat het schoolonderzoek ter vervanging in elk geval een andere activiteit waarin de actieve en praktische zelfwerkzaamheid van de kandidaat op de voorgrond staat en waarbij zoveel als mogelijk wordt voldaan aan de eindterm 1 en vaardigheid 2 (bij voorbeeld: zelfstandige bestudering van een speciaal onderwerp, het maken van een werkstuk, studiebezoek met rapportage daarvan).

De vragen en opdrachten in het schoolonderzoek worden zoveel mogelijk in een herkenbare en inleefbare context gepresenteerd.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen, zij het dat voor C de eindtermen 34, 53, 68, 69, 70, 71, 72, 74 en 78 zijn uitgezonderd.

Het onderscheid tussen beide examens berust voorts op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

De met een * aangegeven eindtermen zijn tot een nader te bepalen datum uitgesloten van het examen.

1. Vaardigheden

De volgende vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Practicum

De kandidaat kan

Bijlage 6

Examenprogramma SCHEIKUNDE

eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen met uitzondering van het domein A Practicum (eindterm 1) voor zover die betrekking heeft op het daadwerkelijk uitvoeren van het practicum, en de daarmee verbonden vaardigheid 2. Eveneens uitgezonderd is vaardigheid 5 voor zover die betrekking heeft op het daadwerkelijk werken met de computer. Bij het centraal examen kunnen dus wel vragen worden gesteld en opdrachten gegeven naar aanleiding van beschreven practicum- en computeractiviteiten.

De vragen en opdrachten in het centraal examen worden zoveel mogelijk in een herkenbare en inleefbare context gepresenteerd.

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek heeft betrekking op de onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen. De vragen en opdrachten in het schoolonderzoek worden zoveel mogelijk in een herkenbare en inleefbare context gepresenteerd.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen, zij het dat voor C de eindtermen 30, 33, 43, 55, 59, 60, 62, 64, 65, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 87, 88, 90, 91, 92 en 93 zijn uitgezonderd. Bovendien zijn van de hierna volgende eindtermen de daarachter vermelde gedeelten van de specificaties niet voor C van toepassing:

Het onderscheid tussen beide examens berust voorts op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Practicum

De kandidaat kan

Bijlage 7

Examenprogramma BIOLOGIE

eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen met uitzondering van de eindterm van het domein A Practicum (eindterm 1) en de daarmee verbonden vaardigheid 2 voor zover die betrekking hebben op het daadwerkelijk uitvoeren van het practicum.

Eveneens uitgezonderd is vaardigheid 5 voor zover die betrekking heeft op het daadwerkelijk werken met de computer. Bij het centraal examen kunnen dus wel vragen worden gesteld en opdrachten gegeven naar aanleiding van beschreven practicumen computeractiviteiten.

Uitgezonderd van het centraal examen zijn verder de volgende eindtermen: 39, 67, de eindtermen van het domein G Gedrag (69 tot en met 75).

De vragen en opdrachten in het centraal examen worden zoveel mogelijk in een herkenbare en inleefbare context gepresenteerd.

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek heeft betrekking op de onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen.

De vragen en opdrachten in het schoolonderzoek worden zoveel mogelijk in een herkenbare en inleefbare context gepresenteerd.

De toetsing van het domein A Practicum heeft betrekking op ten minste twee der onderdelen a, b, c, d en e van eindterm 1.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen.

Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Practicum

De kandidaat kan

Bijlage 8

Examenprogramma ECONOMIE

Eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen in de drie domeinen.

3. Het schoolonderzoek

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen.

Het onderscheid tussen beide berust op verschillen in teksten en in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: De kandidaat als consument

Subdomein: kopen

De kandidaat kan

Bijlage 9

Examenprogramma MUZIEK

eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de eindtermen 7 tot en met 11 en omvat vragen en opdrachten bij auditief en visueel aangeboden muziekteksten en/of muzikale fragmenten.

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek heeft betrekking op alle vaardigheden en eindtermen, met dien verstande dat de bij het centraal examen betrokken eindtermen niet behoeven te worden getoetst.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen. Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten, waarbij rekening gehouden wordt met verschillen in cognitieve verwerking.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Musiceren

Subdomein: zingen

De kandidaat kan

Bijlage 10

Examenprogramma TEKENEN

eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de vaardigheden 3 en 4 en op de eindtermen 19 tot en met 23 en omvat vragen en opdrachten betreffende beeldend werk uit de periode van 1800 tot heden.

Het beeldmateriaal bestaat uit:

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek heeft betrekking op alle vaardigheden en de eindtermen 1 tot en met 18.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen. Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Beeldende problemen de kandidaat kan hiervoor twee-dimensionale beeldende oplossingen vinden met toepassing van de werkwijzen: naar de waarneming, naar de voorstelling, gericht op toepassing

De kandidaat kan

Bijlage 11

Examenprogramma HANDVAARDIGHEID I (HANDENARBEID) eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de vaardigheden 3 en 4 en op de eindtermen 19 tot en met 23 en omvat vragen en opdrachten betreffende beeldend werk uit de periode van 1800 tot heden.

Het beeldmateriaal bestaat uit:

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek omvat alle vaardigheden en de eindtermen 1 tot en met 18.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen. Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Beeldende problemen de kandidaat kan hiervoor twee- en driedimensionele beeldende oplossingen vinden met toepassing van de werkwijzen: naar de waarneming, naar de voorstelling, gericht op toepassing

De kandidaat kan

Bijlage 12

Examenprogramma HANDVAARDIGHEID II (TEXTIELE WERKVORMEN)

eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op de vaardigheden 3 en 4 en op de eindtermen 19 tot en met 23 en omvat vragen en opdrachten betreffende beeldend werk uit de periode van 1800 tot heden.

Het beeldmateriaal bestaat uit:

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek omvat alle vaardigheden en de eindtermen 1 tot en met 18.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen. Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Beeldende problemen de kandidaat kan hiervoor twee- en driedimensionale beeldende oplossingen vinden met toepassing van de werkwijzen: naar de waarneming, naar de voorstelling, gericht op toepassing

De kandidaat kan

Bijlage 13

Examenprogramma MAATSCHAPPIJLEER eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Bij het centraal examen worden de vaardigheden betrokken.

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek bestaat uit twee onderdelen, te weten

Bij het schoolonderzoek worden de vaardigheden betrokken.

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen, met dien verstande dat voor het centraal examen door de minister nadere aanwijzingen kunnen worden gegeven. Die aanwijzingen kunnen inhouden dat aangegeven vaardigheden en eindtermen worden uitgesloten van het C-examen.

Het onderscheid tussen beide examens berust voorts op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A.: Politiek en beleid

Subdomein: politieke structuren en processen

De kandidaat kan

Bijlage 14

Examenprogramma FRANSE TAAL, DUITSE TAAL, ENGELSE TAAL EN SPAANSE TAAL

eindexamens v.b.o.-D, v.b.o.-C, m.a.v.o.-D en m.a.v.o.-C

Centraal examen en schoolonderzoek

1. Indeling

Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolonderzoek. Het centraal examen wordt afgenomen in een zitting die twee uur duurt.

2. Het centraal examen

Het centraal examen heeft betrekking op leesvaardigheid: intensief lezen (eindtermen 1 tot en met 7) waarbij voor zover terzake de vaardigheden 1 tot en met 4 worden betrokken. De eindtermen worden getoetst aan de hand van vragen en opdrachten bij een aantal teksten.

3. Het schoolonderzoek

Het schoolonderzoek omvat afzonderlijke toetsing van:

Aanwijzingen C en D

Het examen C en D omvat alle onder Examenstof omschreven vaardigheden en eindtermen.

Het onderscheid tussen beide examens berust op verschillen in vraagstelling in de examenopgaven en -opdrachten.

Bedoeld onderscheid wordt enerzijds bepaald door het taalmateriaal bij lees- en luistervaardigheid (woordenschat, grammaticale complexiteit, abstractieniveau van teksten), anderzijds door de kwaliteit van de uitvoering bij spreek- en schrijfvaardigheid (grotere gepastheid en formele correctheid).

Examenstof

De examenstof is omschreven in vaardigheden en eindtermen.

1. Vaardigheden

De volgende algemene vaardigheden worden getoetst in relatie met de eindtermen:

De kandidaat kan

2. Eindtermen

Domein A: Lezen

Subdomein: Intensief lezen

De kandidaat kan